آموزش بازی تخته‌نرد

تخته‌نرد نام فارسی بک‌گمون است، یکی از قدیمی‌ترین خانواده‌های بازی رومیزی که هنوز بازی می‌شوند. در ایران بخشی از زندگی روزمره است: در خانه‌ها، پارک‌ها و قهوه‌خانه‌ها، اغلب روی تخته‌ای چوبی با خاتم‌کاری‌های ظریف، بازی می‌شود. بازی‌های مسابقه‌ای رومیزی با تاس در این منطقه تاریخ بسیار کهنی دارند و یک صفحهٔ بازی کهن که در شهر سوخته در جنوب شرقی ایران پیدا شده اغلب به این خانواده نسبت داده می‌شود، هرچند پژوهشگران هنوز دربارهٔ میزان نزدیکی‌اش به قوانین امروزی بحث می‌کنند. یک داستان ایرانی از دوران ساسانی هم روایت می‌کند که این بازی در پاسخ به شطرنج ابداع شد. امروز دو بازیکن هر کدام پانزده مهره را دور صفحه به مسابقه می‌برند و شانس تاس را با مهارت واقعی در هر تصمیم ترکیب می‌کنند.

آموزش بازی تخته‌نرد

صفحه بیست‌وچهار مثلث باریک به نام «خانه» در چهار گروه شش‌تایی دارد. هر بازیکن پانزده مهره دارد که با الگوی ثابتی چیده می‌شوند و دو بازیکن در جهت‌های مخالف حرکت می‌کنند. در هر نوبت، بازیکن دو تاس می‌اندازد و مهره‌ها را به اندازهٔ عددهای آمده جلو می‌برد: یک مهره می‌تواند از هر دو عدد استفاده کند یا دو مهره هر کدام از یکی. جفت، مثل جفت چهار، چهار بار بازی می‌شود. مهره نمی‌تواند روی خانه‌ای بنشیند که دو مهره یا بیشتر از حریف دارد. اگر روی خانه‌ای با فقط یک مهرهٔ حریف بنشیند، آن مهره زده می‌شود و باید از وسط تخته دوباره شروع کند و صاحبش پیش از هر حرکت دیگری باید آن را وارد بازی کند. وقتی هر پانزده مهرهٔ یک بازیکن به خانهٔ خودی برسند، می‌تواند شروع به بیرون بردن آن‌ها از تخته کند. نخستین بازیکنی که همهٔ مهره‌هایش را بیرون ببرد برنده است.

نکته‌هایی برای تازه‌کارها

• مهره‌های تک را جایی که حریف بتواند بزندشان تنها نگذارید.
• روی خانه‌های کنار هم دسته‌های دو یا چندتایی بسازید تا جلوی حرکت حریف را بگیرید.
• بهترین حرکت‌های شروع را برای هر تاس اول یاد بگیرید؛ در هر بازی تکرار می‌شوند.
• مسابقه را حساب کنید: اگر خیلی جلوترید، دیگر درگیر نشوید و مهره‌ها را امن به خانه ببرید.